Олимпия ўйинларининг яратилиши ҳақидаги афсоналар

Аввал Олимпия ўйинларининг ҳақиқий тарихи ҳақида гаплашган эдик. Бугун барча биладиган қадимги юнонлар ҳаётининг кўп қирраларини акс этган Олимпиада афсоналарига тўхталмоқчимиз.
Aфсонанинг ягона версияси мавжуд эмас ва бугунги кунда энг кенг тарқалган тахминни ҳикоя қилиб берамиз.

Пелопс афсонаси

Танталнинг ўғли Пелопс бир вақтлар шоҳ Эномайнинг қизи – Гиподамияни севиб қолган. Aммо шоҳ қизини унга беришни хоҳламайди, чунки у эрининг қўлида ўлиши тахмин қилинган эди. Кўпгина даъвогарлар Гиподамиянинг қўлини сўрар эдилар ва Эномай даъвогарлар учун имконият бўлмаган танловни таклиф қилди: ким арава пойгасида уни мағлуб қилса, қизининг ёри бўлади ва ким ютқазса, у бошидан жудо бўлади.
Пелопс Пиза қиролини ҳийла билан енгмоқчи бўлиб, Эномайнинг маҳода ҳайдовчиси Миртилнинг аравачасига пул тўлади. У араванинг ўқида ғилдиракни ушлаб турадиган чувчўпни қўймади ва мусобақалар пайтида ғилдираклар шоҳ Эномайнинг араваси ўқидан чиқиб кетди. Aрава ағдарилиб, Эномай унинг остида қолиб кетди.

Ғалаба билан Пелопс Писа шаҳрига қайтиб, шоҳ Эномайнинг қизи – Гиподамияга уйланди ва марҳум қайнотасининг бутун ҳудудида шоҳ бўлди. Унинг ғалабаси шарафига Пелопс Олимпия шаҳрида спорт мусобақаларини ўтказди.

Зевс афсонаси

Отаси Кронни мағлубиятга учратган Зевс ушбу тадбир шарафига пойга уюштирди ва шу билан Олимпия ўйинларига пойдевор қўйди.

Геракл афсонаси

Геракл қирол Aвгийнинг саройи молхонасини тозалагандан сўнг, ваъда қилинган мукофотни бермай, подшоҳ томонидан хоинлик билан ҳайдаб чиқарилди. Қасос олмоқчи бўлган Геракл катта қўшин билан Элидага ҳужум қилди ва Aвгийни уни камон билан отиб ўлдирди. Ушбу ғалаба шарафига у Олимпия худолари ибодатхоналарида қурбонликлар қилди ва муқаддас текисликда мунтазам спорт билан шуғулланади.

Ушбу афсоналардан қайси бири ҳақиқийлиги номаълум: Олимпия ўйинлари ҳар доим одамлар ҳаётида муҳим ва қувончли воқеа бўлиб келган. Асосийси бугунги кунда бу борада ҳеч нарса ўзгармаган.